САҲИФАИ ОЛИМОНИ ТИББИ ТОҶИК: САИДОВ АБДУРАҲМОН (БА ИСТИҚБОЛИ 35-СОЛАГИИ ИСТИҚЛОЛИ ДАВЛАТИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН)

САҲИФАИ ОЛИМОНИ ТИББИ ТОҶИК: САИДОВ АБДУРАҲМОН (БА ИСТИҚБОЛИ 35-СОЛАГИИ ИСТИҚЛОЛИ ДАВЛАТИИ ҶУМҲУРИИ ТОҶИКИСТОН)

Дар таърихи илму тандурустии тоҷик шахсиятҳое ҷойгоҳи хос доранд, ки фаъолияти пурбори онҳо на танҳо дар рушди ҷарроҳӣ ва таълими тиббӣ, балки дар тарбияи мутахассисони соҳибкасбу ватандӯст нақши муассир гузоштааст. Яке аз чунин чеҳраҳои барҷаста номзади илмҳои тиб, дотсент, ҷарроҳи тахассуси дараҷаи олӣ, Аълочии тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон Саидов Абдураҳмон мебошад, ки тамоми умри худро ба хизмати соҳаи тандурустӣ, илми тиб ва тарбияи насли ҷавони табибон бахшидааст.

Саидов Абдураҳмон соли 1951 ба дунё омада, аз овони ҷавонӣ роҳи пуршарафи табибиро интихоб намуд. Пас аз хатми Донишкадаи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино (ҳоло Донишгоҳ) соли 1974 фаъолияти меҳнатии худро ҳамчун ассистенти кафедраи анатомияи одам ва анатомияи топографӣ оғоз кард. Солҳои 1974-1976 дар ҳамин кафедра фаъолият намуда, сипас солҳои 1976-1978 ҳамчун ординатори клиникӣ ва ассистенти кафедраи анатомияи топографӣ фаъолиятро идома дод. Ин давра барои ташаккули маҳорати касбӣ ва ҷаҳонбинии илмии ӯ аҳаммияти бузург дошт.

Аз соли 1978 то охири умри пурбаракати худ фаъолияти худро бо кафедраи ҷарроҳии умумии №1 пайваст. Дар ин муддат ӯ ҳамчун омӯзгори донишманд, ҷарроҳи соҳибтаҷриба ва тарбиятгари садҳо донишҷӯён ва ординаторон шинохта шуд. Солҳои тӯлонӣ дар кафедра дарс гуфта, донишу таҷрибаи амалии худро ба насли ҷавони табибон омӯзонд. Барои ӯ омӯзгорӣ танҳо интиқоли дониш набуд, балки тарбияи инсоният, масъулиятшиносӣ, ахлоқи касбӣ ва эҳтиром ба бемор низ қисми ҷудонашавандаи фаъолияти омӯзгорӣ маҳсуб меёфт.

Самти асосии фаъолияти илмии Саидов Абдураҳмон ба такмили усулҳои муосири ҷарроҳӣ бахшида шуда буд. Соли 1995 рисолаи номзадии худро дар мавзӯи «Усулҳои табобати фаромадани рӯдаи рост» бомуваффақият ҳимоя намуда, ба дараҷаи илмии номзади илмҳои тиб соҳиб гардид. Ин таҳқиқот дар замони худ яке аз корҳои муҳими илмӣ дар самти ҷарроҳии колопроктологӣ ба ҳисоб мерафт ва барои такмили усулҳои ташхису табобати беморон аҳаммияти назаррас дошт. Натиҷаҳои таҳқиқоти ӯ ба баланд гардидани самаранокии табобати беморон ва такмили амалияи ҷарроҳӣ мусоидат намуданд.

Соли 1998 ба ӯ унвони илмии дотсент дода шуд. Ин эътирофи заҳмати чандинсолаи омӯзгорӣ ва фаъолияти самарабахши илмии ӯ буд. Дар тӯли фаъолияти худ ӯ пайваста илмро бо амалия пайваст намуда, донишҷӯёнро ба омӯзиши амиқи ҷарроҳӣ, таҳқиқоти илмӣ ва такмили малакаҳои касбӣ ҳидоят мекард.

Фаъолияти Саидов Абдураҳмон танҳо бо кори омӯзгорӣ маҳдуд намешуд. Ӯ солҳои 1996-2005 вазифаи муовини декани факултетро бар дӯш дошт ва дар беҳтар намудани сатҳи таълим, таҳкими интизоми донишҷӯён ва рушди корҳои тарбиявӣ саҳми арзанда гузошт. Солҳои 2005-2015 ҳамчун сардори шуъбаи таҷрибаомӯзии Донишгоҳ барои ташкили босифати таҷрибаомӯзии донишҷӯён, таҳкими ҳамкории муассисаҳои тиббӣ бо Донишгоҳ ва омода намудани мутахассисони рақобатпазир фаъолияти босамар анҷом дод. Аз соли 2015 то соли 2018 бошад, сардори гурӯҳи назорати сифати таҳсили Донишгоҳ буд ва дар баланд бардоштани сифати таълим, такмили низоми назорати дониш ва татбиқи талаботи нави таълимӣ саҳми назаррас гузошт.

Мероси илмии Саидов Абдураҳмон аз арзишмандтарин дастовардҳои фаъолияти ӯ ба шумор меравад. Ӯ муаллифи зиёда аз 200 мақола ва тезисҳои илмӣ, 32 китоби дарсӣ, 10 дастури таълимию методӣ ва 22 пешниҳоди навоварона мебошад. Осори илмии ӯ солҳо ҳамчун манбаи боэътимоди омӯзиш барои донишҷӯён, ординаторон ва табибони ҷавон хизмат кардааст. Китобҳои дарсӣ ва дастурҳои таълимии таҳиянамудаи ӯ бо забони сода, асоснокии илмӣ ва мувофиқат ба талаботи таълими тиббӣ фарқ мекарданд.

Хизматҳои арзандаи ӯ аз ҷониби давлат ва ҷомеа низ қадрдонӣ гардиданд. Ба Саидов Абдураҳмон унвони Аълочии тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон дода шуда, ҳамчунин бо медали «Шавқат» ва се медали ҷашнии Вазорати мудофиаи Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардонида шуд. Ин мукофотҳо натиҷаи заҳмати содиқона, масъулияти баланд ва ҳисси амиқи ватандӯстии ӯ буданд.

Онҳое, ки бо ӯ ҳамкорӣ доштанд, Саидов Абдураҳмонро пеш аз ҳама ҳамчун инсони хоксор, самимӣ, масъулиятшинос ва нексиришт ёд мекунанд. Ӯ ҳеҷ гоҳ аз омӯзонидани таҷрибаи худ дареғ намедошт, нисбат ба ҳамкорону донишҷӯён меҳрубон буд ва бо хислатҳои ҳамидаи инсонӣ эҳтироми ҳамагонро соҳиб гардида буд. Хоксорӣ, одоб, ростқавлӣ, поквиҷдонӣ ва муҳаббат ба касб аз муҳимтарин хусусиятҳои шахсияти ӯ маҳсуб меёфтанд.

Имрӯз, дар арафаи таҷлили 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ёдоварӣ аз зиндагӣ ва фаъолияти чунин олимону табибони соҳибмактаб аҳаммияти махсус дорад. Зеро маҳз бо талошу заҳмати фарзандони фарзонаи миллат пояҳои илми тиб, низоми таҳсилоти тиббӣ ва хизматрасонии тандурустии кишвар таҳким ёфтаанд. Саидов Абдураҳмон аз ҷумлаи он шахсиятҳое мебошад, ки умри худро ба тарбияи инсон, ҳифзи саломатии ҷомеа ва рушди илми тиб бахшида, аз худ мероси гаронбаҳои илмӣ ва ахлоқӣ боқӣ гузошт.

Номи неки ӯ дар саҳифаҳои таърихи Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино ва илми тибби тоҷик бо эҳтироми хоса ёд хоҳад шуд. Шогирдони сершумор, осори илмӣ, корҳои неку фаъолияти содиқонааш беҳтарин ёдгори умри пурбаракати ӯ мебошанд.

Рӯҳашон шод ва манзили охираташон обод бод. Хотираи неки ин олими фозил, омӯзгори варзида ва табиби ҳозиқ ҳамеша дар қалби ҳамкорон, шогирдон ва ҷомеаи тиббии кишвар зинда хоҳад монд.

ШУЪБАИ ИТТИЛООТ ВА РОБИТА БО ҶОМЕА


04.08.2026 3

C:\inetpub\tajmedun\bitrix\modules\main\classes\mysql\main.php