САҲИФАИ ОЛИМОНИ ТИББИ ТОҶИК: ИКРОМӢ ТУРАХОН ШАРБАТ (БА ИФТИХОРИ 35 -СОЛАГИИ ИСТИҚЛОЛИ ДАВЛАТӢ)

САҲИФАИ ОЛИМОНИ ТИББИ ТОҶИК: ИКРОМӢ ТУРАХОН ШАРБАТ (БА ИФТИХОРИ 35 -СОЛАГИИ ИСТИҚЛОЛИ ДАВЛАТӢ)

Икромӣ Турахон Шарбат яке аз чеҳраҳои намоёни илми тибби муосири Тоҷикистон ба шумор рафта, фаъолияти бисёрсолаи ӯ намунаи равшани пайванди илм, амалия ва тарбияи кадрҳои баландихтисос мебошад. Номи ӯ дар саҳифаҳои рушди анестезиология, реаниматология ва педиатрияи ватанӣ бо ҳарфҳои равшан сабт гардидааст ва саҳми арзандаи ӯ дар ташаккули мактаби илмии миллӣ мавқеи махсус дорад.

Ӯ хатмкардаи Донишгоҳи давлатии тиббии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино буда, аз солҳои аввали фаъолияти касбӣ ба самти мураккабу масъули анестезиология ва реаниматологияи кӯдакона рӯ овардааст. Солҳои 1994-1995 ҳамчун интерни клиникии кафедраи анестезиология ва реаниматологияи кӯдаконаи Донишкадаи такмили баъдидипломии кормандони тибби Тоҷикистон фаъолият намуда, дар ҳамин марҳила асосҳои касбии худро мустаҳкам гардонд. Баъдан, солҳои 1997-2000 таҳсили аспирантураро дар ҳамин муассиса идома дода, дар соҳаи ҷарроҳӣ, анестезиология ва реаниматология донишу таҷрибаи илмии худро такмил бахшид.

Фаъолияти минбаъдаи ӯ ҳамчун ассистенти кафедра оғоз гардида, тадриҷан ба сатҳҳои баланди роҳбарӣ расид. Солҳои 2004-2007 ӯ директори Маркази илмӣ-тадқиқотӣ ва клиникии таҷрибавии Донишкадаи мазкур буд. Ин давра барои рушди фаъолияти илмӣ ва татбиқи дастовардҳои нав дар амалияи тиббӣ аҳамияти калон дошт. Бо ташаббуси ӯ як қатор усулҳои муосири ташхис ва табобат дар амалияи клиникӣ ҷорӣ гардида, сатҳи хизматрасонии тиббӣ беҳтар шуд.

Дар солҳои 2007-2019 Икромӣ Турахон Шарбат вазифаи мудири кафедраи педиатрияи Колеҷи тиббии ҷумҳуриявии Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистонро ба зимма дошт. Дар ин марҳила ӯ на танҳо ҳамчун олим, балки ҳамчун омузгори варзида шинохта шуд. Зери роҳбарии ӯ садҳо донишҷӯён ва мутахассисони ҷавон тарбия ёфта, ба соҳаи тандурустии кишвар ворид гардиданд. Соли 2019-2020 бошад, ӯ мудири кафедраи анестезиология, реаниматология ва детоксикатсияи кӯдаконаи ҳамин донишкада таъйин гардид.

Марҳилаи муҳими фаъолияти роҳбарии ӯ ба солҳои 2020-2025 рост меояд, ки дар он давра вазифаи директори Муассисаи давлатии «Маркази ҷумҳуриявии илмию клиникии педиатрӣ ва ҷарроҳии кӯдакона»-ро иҷро намуд. Дар ин вазифа ӯ тавонист, ки фаъолияти марказро ба сатҳи нави рушд барорад, робитаҳои байналмилалиро тақвият диҳад ва заминаи муосири ташхисиву табобатиро фароҳам оварад. Аз соли 2025 то имрӯз ӯ ҳамчун муовини ректори Донишгоҳи тиббӣ оид ба илм ва инноватсия фаъолият намуда, сиёсати илмии муассисаро роҳнамоӣ мекунад.

Фаъолияти илмии Икромӣ Турахон Шарбат хеле ғанӣ ва пурмаҳсул мебошад. Ӯ муаллифи зиёда аз 300 мақолаи илмӣ, 4 монография, 3 китоби дарсӣ, 10 пешниҳоди беҳсозӣ ва 2 патенти ихтироот мебошад. Осори илмии ӯ ба масъалаҳои муҳими анестезиология ва реаниматологияи кӯдакона бахшида шуда, дар рушди ин самт саҳми назаррас гузоштааст. Зери роҳбарии ӯ 2 рисолаи докторӣ ва 4 рисолаи номзадӣ бомуваффақият ҳимоя шудаанд, ки ин нишонаи ташаккули мактаби илмии устувор аст.

Икромӣ Турахон Шарбат ҳамеша ба такмили ихтисоси худ таваҷҷуҳи хос зоҳир намудааст. Ӯ дар кишварҳои пешрафта, аз ҷумла Олмон, Русия, Гурҷистон ва Украина курсҳои такмили ихтисосро гузашта, таҷрибаи байналмилалиро омӯхтааст. Ин дониш ва таҷрибаи андӯхтаашро ӯ дар рушди тибби миллӣ самаранок истифода бурдааст.

Дар баробари фаъолияти илмӣ ва омузгорӣ, ӯ иштирокчии фаъоли конгрессҳо ва конференсияҳои байналмилалӣ мебошад. Баромадҳои илмии ӯ дар сатҳи ҷаҳонӣ пазируфта шуда, бо як қатор медалҳои бонуфуз, аз ҷумла Билрот, Роберт Кох, Макс фон Петтенкофер, Луи Пастер ва Алберт Швейтсер қадрдонӣ гардидааст. Ин мукофотҳо далели эътирофи саҳми ӯ дар рушди илми тиб дар сатҳи байналмилалӣ мебошанд.

Соли 2024 барои дастовардҳои назаррас дар соҳаи илм ва техника Икромӣ Турахон Шарбат ба Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино сазовор гардид. Ин ҷоиза яке аз баландтарин мукофотҳои давлатӣ буда, нишонаи қадршиносии хизматҳои бузурги илмии ӯ мебошад.

Ӯ дорои унвонҳои фахрии доктори илмҳои тиб, профессор, Аълочии тандурустии Тоҷикистон ва Аълочии маорифи Тоҷикистон буда, ҳамзамон бо Ордени «Шараф» дараҷаи 2 сарфароз гардонида шудааст. Ин ҳама нишондиҳандаҳо аз эътирофи васеи фаъолияти пурсамари ӯ дар сатҳи миллӣ шаҳодат медиҳанд.

Фаъолияти Икромӣ Турахон Шарбат намунаи ибрат барои насли ҷавони табибон ва олимон мебошад. Ӯ бо меҳнати содиқона, ҷустуҷӯҳои пайвастаи илмӣ ва ҳисси баланди масъулият тавонистааст дар рушди илми тибби тоҷик саҳми арзанда гузорад. Маҳз чунин шахсиятҳо ҳастанд, ки пояҳои илми миллӣ ва низоми тандурустиро устувор нигоҳ дошта, онро ба марҳилаҳои нави рушд раҳнамун месозанд.

Имрӯз, дар шароити рушди босуръати илм ва технология, фаъолияти чунин олимон аҳамияти бештар пайдо мекунад. Икромӣ Турахон Шарбат бо таҷрибаи ғанӣ, ҷаҳонбинии васеъ ва иродаи қавӣ ҳамчун яке аз пешсафони илми тибби тоҷик боқӣ мемонад ва талошҳои ӯ барои пешрафти соҳа минбаъд низ идома хоҳанд ёфт.


27.04.2026 5

C:\inetpub\tajmedun\bitrix\modules\main\classes\mysql\main.php